Aansprakelijkheid vervoerder voedseltransport: maden in trailer, kip onaangetast

Maden in de trailer, maar de kip is onaangetast. Kan de vervoerder toch aansprakelijk zijn?

Stel je voor: drie vrachtwagens met verse kipfilet arriveren bij een vleesverwerker in Frankrijk. De lading is perfect gekoeld, keurig verpakt en volledig intact. Toch wordt alles geweigerd. De reden? In de trailers worden maden, metaaldeeltjes en houtsplinters aangetroffen. Niet in de kip, maar in de laadruimte. Het gevolg is desastreus: ruim € 213.000 schade doordat de partijen alleen nog als diepvriesproduct verkocht kunnen worden. De vraag die het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden in zijn arrest van 28 april 2026 (ECLI:NL:GHARL:2026:2638) beantwoordt: is dat een probleem van de vervoerder?

De casus: vers product, vuile trailer

Kipproducent Plukon schakelt logistiek dienstverlener DFDS in voor het vervoer over de weg van drie partijen verse kipfilet naar Frankrijk. De kip is verpakt in dolavs – grote kunststof bakken van circa 1.000 kilogram, aan de binnenzijde afgesloten met een dichtgevouwen plastic zak.

Bij aankomst ontdekt de afnemer in de trailers achtereenvolgens maden, metaaldeeltjes en houtsplinters. Hoewel later vaststaat dat geen van deze verontreinigingen daadwerkelijk met de kip in aanraking is gekomen, weigert de afnemer alle drie de zendingen. De kip gaat retour naar Nederland. Door het tijdsverlies is verkoop als vers product niet meer mogelijk. De partijen worden ingevroren en alsnog verkocht, maar tegen een aanzienlijk lagere opbrengst. Plukon stelt DFDS aansprakelijk op grond van artikel 17 lid 1 CMR.

Fysieke aantasting of economisch waardeverlies?

Artikel 17 lid 1 CMR bepaalt dat de vervoerder aansprakelijk is voor geheel of gedeeltelijk verlies van de goederen en voor beschadiging die ontstaat tussen inontvangstneming en aflevering. In deze zaak draait alles om het begrip ‘beschadiging’.

Plukon betoogt dat de lading beschadigd is omdat de waarde ervan tijdens het vervoer drastisch is verminderd. De weigering door de afnemer en de noodzakelijke retourzending maken dat de kip niet langer als versproduct kan worden verkocht. Dat waardeverlies is volgens Plukon voldoende.

DFDS ziet dat anders. Beschadiging vereist een fysieke aantasting van de goederen zelf – en daarvan is geen sprake.

Het hof: beschadiging is niet hetzelfde als schade

Het hof geeft DFDS gelijk.

Omdat de CMR geen definitie van “beschadiging” bevat, past het hof de uitlegregels van het Weens Verdragenverdrag toe: de gewone betekenis van de verdragstermen, gelezen in hun context en in het licht van voorwerp en doel van het verdrag. Dat leidt tot een duidelijke conclusie:

“Van beschadiging kan naar het oordeel van het hof in de gewone betekenis van het woord alleen sprake zijn in geval van een fysieke aantasting. Beschadiging is niet hetzelfde als het ruimere begrip schade.”

Die uitleg vindt volgens het hof steun in meerdere aanknopingspunten. De authentieke Engelse tekst spreekt van damage thereto, wat wijst op schade aan de goederen zelf. Ook de uitzonderingen in artikel 17 lid 4 sub d CMR hebben steeds betrekking op situaties waarin de goederen fysiek worden beïnvloed, bijvoorbeeld door hun aard of verpakking.

Plukon beroept zich nog op artikel 25 CMR, dat de berekening van schadevergoeding bij beschadiging regelt. Het hof wijst dat argument af: artikel 25 bepaalt hoe je rekent als er sprake is van beschadiging, maar het bepaalt niet wanneer van beschadiging sprake is. Eerst moet worden vastgesteld dat de goederen beschadigd zijn; pas daarna komt de rekenregel in beeld.

Kwaliteitsverlies door vertraging?

Plukon voert nog aan dat de kip door het tijdsverloop tijdens de retourrit kwaliteitsverlies heeft geleden — onder meer door vochtverlies. Ook dat argument slaagt niet.

Volgens het hof is de kwaliteitsvermindering niet rechtstreeks veroorzaakt door het vervoer zelf, maar door de retourzending. Die retourzending was uitsluitend het gevolg van de beslissing van de afnemer om de lading te weigeren. Omdat die weigering niet berustte op een beschadiging in de zin van de CMR, ontbreekt het vereiste causale verband.

Geen uitweg via het contractenrecht

Plukon probeert vervolgens een alternatieve route: DFDS zou een contractuele nevenverplichting hebben geschonden door geen schone trailers ter beschikking te stellen. Dat zou los van de CMR een zelfstandige tekortkoming opleveren.

Het hof gaat daar niet in mee. Het inzetten van schone trailers is geen afzonderlijke contractuele verplichting, maar de wijze waarop een vervoerder zijn hoofdverplichting — het zorgvuldig vervoeren en afleveren — uitvoert. Omdat de CMR de aansprakelijkheid voor verlies, beschadiging en vertraging uitputtend regelt, is er geen ruimte om via het nationale contractenrecht alsnog dezelfde schade op de vervoerder te verhalen. De vorderingen van Plukon worden volledig afgewezen.

Wat betekent dit in de praktijk?

De boodschap van het hof is duidelijk: niet iedere financiële schade die tijdens een transport ontstaat, kwalificeert als ladingschade onder het CMR. Het begrip beschadiging heeft een autonome en beperkte betekenis. Economisch waardeverlies alleen is onvoldoende. Zolang de goederen zelf niet fysiek zijn aangetast, ontbreekt de grondslag voor aansprakelijkheid van de vervoerder.

Voor verladers en hun verzekeraars betekent dit dat zij het risico van weigering door afnemers niet automatisch op de vervoerder kunnen afwentelen. Wie dit type risico wil afdekken, doet er verstandig aan om vooraf expliciete contractuele afspraken te maken. Het CMR biedt daarvoor geen vangnet volgens het hof.

CMR-geschil over ladingschade of weigeringen? Yur Advocaten adviseert

Yur Advocaten adviseert vervoerders, verladers en hun verzekeraars bij CMR-geschillen over ladingschade, weigering van zendingen en aansprakelijkheidsvragen in het internationale wegvervoer. Neem voor verdere vragen contact op met de transport- en handelsrechtadvocaten van Yur.